Wat waren je overwegingen bij het selecteren van de screensavers?

Wat mij fascineert is dat heel veel mensen de screensavers heel vaak zagen, zonder er goed naar te kijken. Ik vind het interessant dat de beelden ergens onbewust in de hersenen liggen opgeslagen. Het gaat me om het effect van herkenning, van iets waar je je nooit heel bewust van was. Waar je je nooit van hebt afgevraagd waar het vandaan komt en wie het gemaakt heeft, of welke intentie de maker ermee had. Ik heb dan ook niet naar obscure voorbeelden gezocht, maar juist bekende screensavers geselecteerd.

Voor mij is het idee van staren heel belangrijk. Bijvoorbeeld als je moe bent en een beetje voor je uitkijkt. De meeste dingen die je op de computer doet zijn heel doelgericht, maar de screensavers werken op een heel ander deel van je hersenen. Daarom vind ik de titel mooi: Sleep Mode. De meeste beeldende kunst ervaar je ook het beste als je staart en niet teveel nadenkt.

De meeste screensavers hebben niet lang bestaan, bij iedere software update werden er nieuwe exemplaren geïnstalleerd. Was het moeilijk om ze boven tafel te krijgen?

Nee, dat viel wel mee. Mijn theorie is dat software blijft bestaan zolang er mensen zijn die het interessant vinden. Verschillende liefhebbers hebben verschillende versies van screensavers bewaard. Je kunt ze downloaden van het web. De makers leven bovendien nog, die heb ik kunnen interviewen. Misschien dat het over honderd jaar lastiger is, maar dan vormt deze tentoonstelling misschien weer een referentiepunt. De screensavers zijn een interessant fenomeen, daarom overleven ze.

Windows Starfield Screensaver

Windows Starfield Screensaver

Wat is precies het verschil tussen een animatie en een generatief beeld?

Een animatie bestaat uit vijfentwintig of dertig frames per seconde. Als je plaatjes heel snel achter elkaar laat zien suggereer je beweging en lijkt het een filmpje. Een filmpje heeft altijd dezelfde sequentie van beelden, terwijl een generatief beeld door de computer steeds opnieuw wordt samengesteld en eindeloos veel variaties en combinaties kent. Dat het beeld steeds anders is maakt dat het niet in het scherm kan branden: de allereerste bestaansreden van de screensaver.

Hoe worden de screensavers in de tentoonstelling gepresenteerd?

Op een computer kun je screensavers alleen na elkaar bekijken. In de tentoonstelling kan ik ze naast elkaar laten zien. De screensavers worden daar op grote, meer dan manshoge schermen vertoond. Die presentatie zorgt voor een hele andere ervaring: de bezoeker beweegt zich fysiek door de geschiedenis van de screensavers en kan er een beetje in verdwijnen. Zo ontstaat een meer interactieve manier van kijken.

Interview: Lotte Haagsma

Sleep Mode is mede mogelijk gemaakt door: